Tình hình sinh vật gây hại cây trồng từ ngày 01/10/2025 – 07/10/2025

    I. Nhận xét tình hình sinh vật gây hại trong kỳ

1. Cây lúa:

– Vụ Mùa năm 2025: Các sinh vật gây hại chủ yếu là bọ xít hôi, ốc bươu vàng, chuột và bệnh đạo ôn, đốm vằn. Các sinh vật hại đều có mật số và tỉ lệ bệnh ở mức nhẹ.

– Bọ xít hôi: Diện tích nhiễm 88,0 ha (giảm 10 ha so với tuần trước). Phân bố chủ yếu ở các xã Nhuận Đức, Thái Mỹ, Củ Chi, Phú Hòa Đông và Tân An Hội.

– Ốc bươu vàng: Diện tích nhiễm 137,3 ha (giảm 4,5 ha so với tuần trước). Phân bố chủ yếu ở các xã Củ Chi, Nhuận Đức, Thái Mỹ, Tân An Hội, An Nhơn Tây, Phú Hòa Đông, Tân Nhựt, Tam Long, Hồ Tràm, Đất Đỏ, Long Điền, Phước Hải.

– Chuột: Diện tích nhiễm 122,5 ha (tăng 9,5 ha so với tuần trước). Phân bố chủ yếu ở các xã Củ Chi, Nhuận Đức, Thái Mỹ, An Nhơn Tây, Phú Hòa Đông, Tân An Hội và Đất Đỏ.

– Bệnh đạo ôn: Diện tích nhiễm 139,7 ha (giảm 34,9 ha so với tuần trước). Phân bố chủ yếu ở các xã Củ Chi, Nhuận Đức, Phú Hòa Đông, Tân An Hội, Thái Mỹ, Đất Đỏ, Long Điền, Phước Hải.

– Bệnh đốm vằn: Diện tích nhiễm 69,0 ha (tăng 1,0 ha so với tuần trước). Phân bố chủ yếu ở các xã Củ Chi, Nhuận Đức, Phú Hòa Đông, Tân An Hội, Thái Mỹ.

2. Cây công nghiệp và cây ăn trái

– Cây cao su

+ Bệnh khô miệng cạo: Diện tích nhiễm 277 ha (tương đương so với tuần trước), tỷ lệ gây hại phổ biến từ 20 -25%, phân bố chủ yếu tại các xã Dầu Tiếng, Minh Thạnh, Long Hòa, Thanh An, Phú Giáo, Phước Hòa, An Long, Phước Hòa; Bắc Tân Uyên.

+ Bệnh nấm hồng: Diện tích nhiễm 110 ha (tăng 20 ha so với tuần trước), tỷ lệ gây hại phổ biến từ 15 – 25%, phân bố chủ yếu tại các xã Dầu Tiếng, Minh Thạnh, Long Hòa, Thanh An, Phú Giáo, Phước Hòa, An Long, Phước Hòa, Bắc Tân Uyên.

– Cây có múi

+ Ruồi đục quả: Diện tích nhiễm 13,0 ha (giảm 51 ha so với tuần trước), tỷ lệ phổ biến 5 – 10%, bệnh phân bố chủ yếu ở các xã Tây Nam, Bến Cát, Long Nguyên, Minh Thạnh, Dầu Tiếng.

+ Bệnh loét: Diện tích 50 ha (tương đương so với tuần trước), tỷ lệ phổ biến 5-10%, phân bố Tân Uyên, Bắc Tân Uyên, Phú Giáo.

3. Cây rau và cây lương thực

– Cây rau: Các sinh vật gây hại chủ yếu là sâu ăn tạp và sâu xanh. Các sinh vật hại đều có mật số và tỉ lệ bệnh ở mức nhẹ.

Sâu ăn tạp: Diện tích nhiễm 36,6 ha. Phân bố chủ yếu ở các xã Bà Điểm, Bình Mỹ, Thái Mỹ, Củ Chi, Bình Chánh, Hưng Long, Đất Đỏ, Côn Đảo.

– Cây khoai mỳ: Chủ yếu bệnh khảm lá virus, tỷ lệ nhiễm 5 -15%. Bệnh phân bố chủ yếu tại các xã Dầu Tiếng, Xuyên Mộc, Hoà Hội, Bàu Lâm, Bình Châu, Hoà Hiệp, Đất Đỏ, Ngãi Giao, Bình Giã, Xuân Sơn, Tân Thành, Nghĩa Thành.

– Cây hoa kiểng: Các sinh vật gây hại phổ biến trên hoa lan là muỗi đục nụ, bệnh đốm lá, bệnh khô đầu lá, chết héo, đốm đen lõm, đốm nâu trên hoa, đốm vòng, thán thư, phối đen, phối hạch, bệnh do virus …; trên cây hoa mai là sâu ăn lá, bọ trĩ, rầy xanh, nhện đỏ, … Các sinh vật gây hại đều có mật số và tỉ lệ bệnh ở mức nhẹ.

+ Cây hoa lan: Diện tích nhiễm là 12,3 ha, thấp hơn so với cùng kỳ năm trước (16,0 ha). Phân bố chủ yếu ở phường Long Bình và các xã An Nhơn Tây, Bà Điểm, Xuân Thới Sơn.

+ Cây hoa mai: Diện tích nhiễm là 19,5 ha, thấp hơn so với cùng kỳ năm trước (20,4 ha). Phân bố chủ yếu ở các phường Hiệp Bình, Tam Bình, Long Bình, Long Trường và các xã Bình Lợi, Bình Chánh.

    II. Dự báo sinh vật gây hại chủ yếu trong kỳ tới

1. Cây lúa

– Rầy nâu trên đồng phổ biến ở tuổi tuổi 1 – tuổi 2 xuất hiện với mật số thấp. Khuyến cáo nông dân thăm đồng thường xuyên, theo dõi chặt chẽ diễn biến phát sinh, phát triển của rầy nâu trên đồng để kịp thời áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp, hiệu quả.

– Đối với địa phương chuẩn bị xuống giống lúa vụ Mùa 2025 cần chuẩn bị giống tốt, làm đất kỹ, theo dõi tình hình rầy vào đèn, khí tượng thuỷ văn tại địa phương để xuống giống an toàn, hạn chế thiệt hại do điều kiện thời tiết bất lợi gây ra.

– Thời tiết hiện nay thường mưa vào chiều và tối tạo điều kiện thuận lợi cho bệnh đạo ôn, lem lép hạt phát triển gia tăng diện tích nhiễm. Khuyến cáo nông dân thăm đồng thường xuyên để phát hiện bệnh sớm và áp dụng biện pháp quản lý kịp thời, chủ động phun ngừa bệnh trên những ruộng trồng giống nhiễm, gieo sạ dày, bón thừa phân đạm, … để hạn chế bệnh phát triển, lây lan ra diện rộng.

– Ngoài ra, lưu ý ốc bươu vàng gây hại trên các trà lúa <15 ngày sau sạ, đặc biệt trên các chân ruộng thấp, trũng, thoát nước kém.

– Các đối tượng khác xuất hiện gây hại với tỷ lệ và mật số không cao.

2. Cây công nghiệp và cây ăn trái

– Cây công nghiệp

+ Cây cao su: Tăng cường kiểm tra vườn cây trong mùa mưa để phát hiện sớm bệnh khô miệng cạo, loét sọc miệng cạo, nấm hồng và hiện tượng nứt thân xì mủ. Thực hiện vệ sinh lô cạo, xử lý kịp thời bộ phận nhiễm bệnh, kết hợp chăm sóc dinh dưỡng cân đối nhằm nâng cao sức chống chịu của cây.

+ Cây tiêu: Thời tiết mưa nhiều, ẩm độ cao và thoát nước kém tạo điều kiện cho bệnh chết chậm, thán thư và tuyến trùng hại rễ phát sinh mạnh. Cần khơi thông mương rãnh, vệ sinh vườn, cắt tỉa cho thông thoáng, tiêu hủy dây bệnh để hạn chế nguồn bệnh.

+ Cây điều: Trong điều kiện mưa kéo dài và ẩm độ cao, nguy cơ gia tăng nhiễm bọ xít muỗi, bệnh thán thư và bệnh bồ hóng. Khuyến cáo thăm vườn thường xuyên, tỉa cành tạo tán để vườn thông thoáng, vệ sinh vườn và loại bỏ nguồn bệnh, kết hợp biện pháp quản lý dịch hại phù hợp để ổn định sinh trưởng cây.

– Cây ăn trái                                    

+ Cây có múi: Mưa rào, ẩm độ cao và có nắng nóng cục bộ tạo điều kiện thuận lợi cho bệnh ghẻ, vàng lá – thối rễ, loét vi khuẩn và sâu vẽ bùa phát sinh, gây hại mạnh. Khuyến cáo nông dân thăm vườn thường xuyên, áp dụng quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), tăng cường sử dụng phân hữu cơ và cải thiện điều kiện vườn nhằm nâng cao sức khỏe cây và hạn chế dịch hại.

+ Cây nhãn: Thường xuyên cắt cành tỉa tán, chăm sóc vườn bảo đảm thông thoáng để giúp cây phát triển khoẻ, đồng thời áp dụng quy trình phòng trừ bệnh chổi rồng của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật nhằm quản lý bệnh hại hiệu quả, hạn chế lây lan sang diện tích mới.

+ Cây thanh long: Lưu ý nguy cơ gia tăng bệnh đốm nâu và thán thư trong điều kiện mưa nhiều, ẩm độ cao. Khuyến cao thăm vườn thường xuyên, phát hiện sớm triệu chứng, áp dụng chặt chẽ quy trình phòng chống bệnh đốm nâu thanh long của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đã ban hành để hạn chế bệnh lây lan.

+ Cây sầu riêng: Trong mùa mưa, các bệnh Phytophthora (thối rễ, xì mủ), cháy lá và phấn trắng có khả năng tăng diện tích nhiễm. Đề nghị áp dụng quy trình phòng trừ bệnh phytophthora trên sầu riêng của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, đồng thời bảo đảm thoát nước tốt, vệ sinh vườn và chăm sóc dinh dưỡng hợp lý để giảm áp lực dịch hại và bảo vệ năng suất.

3. Cây rau và cây lương thực

– Cây rau

+ Rau ăn lá: Cần chú ý các loài sâu hại phổ biến như bọ nhảy, sâu tơ, sâu xanh, sâu khoang, rầy xám, bọ trĩ. Ngoài ra cần chú ý phòng trị một số bệnh như bệnh gỉ trắng trên cây rau muống, bệnh đốm lá, vàng lá.

+ Rau ăn quả: Lưu ý các sinh vật hại phổ biến như sâu ăn tạp, sâu đục trái, sâu xanh, ruồi đục trái, rầy mềm, đốm lá, vàng lá.

– Cây khoai mì: tiếp tục tăng cường thông tin, tuyên truyền và tập huấn để nông dân chủ động phát hiện, quản lý bệnh khảm lá sắn theo hướng dẫn chuyên môn; hướng dẫn nhận biết triệu chứng và áp dụng biện pháp theo Công văn số 1722/BVTV-TV ngày 08/8/2024 của Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật; áp dụng quy trình canh tác và sản xuất giống sạch bệnh theo Công văn số 622/TT-CLT ngày 29/5/2019 của Cục Trồng trọt; kiểm soát chặt nguồn giống, đặc biệt ở vùng có bệnh, tuyệt đối không dùng giống nhiễm bệnh cho các vụ sau.

– Cây hoa kiểng

+ Cây hoa lan: cần lưu ý một số bệnh hại thường phát sinh gây hại như bệnh khô đầu lá, thối nhũn, đốm lá và một số côn trùng gây hại như nhện đỏ, muỗi đục nụ…

+ Cây hoa mai: cần lưu ý phòng trị sâu ăn lá, rầy xanh, bọ trĩ, bệnh cháy lá.

M.Nam

(Tổng hợp – Nguồn CCTT và BVTV)