Hội nghị Tổng kết 05 năm thực hiện Kế hoạch hành động phát triển tưới tiên tiến, tiết kiệm nước cho cây trồng cạn giai đoạn 2015-2022 và định hướng phát triển giai đoạn 2021-2025.

Ngày 21-12, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN-PTNT) tổ chức Hội nghị trực tuyến Tổng kết 5 năm thực hiện Kế hoạch hành động phát triển tưới tiên tiến, tiết kiệm nước cho cây trồng cạn giai đoạn 2015-2020 và định hướng giai đoạn 2021-2025.

Theo báo cáo của Bộ NN-PTNT đến nay diện tích cây trồng có áp dụng tưới tiên tiến, tiết kiệm nước trên cả nước đạt khoảng 529.000 ha, vượt 6% so với kế hoạch đề ra. Đến nay việc áp dụng tưới tiên tiến, tiết kiệm nước trên cây trồng cạn được áp dụng ở hầu hết các tỉnh, thành trong cả nước. Các vùng phát triển tưới tiên tiến, tiết kiệm nước cụ thể: Đông Nam Bộ 181.000 ha, Tây Nguyên 142.000 ha, Đồng bằng sông Cửu Long 111.000 ha, Nam Trung Bộ 44.000 ha, Bắc Trung Bộ 9.000 ha. Nhờ áp dụng tưới tiên tiến, tiết kiệm nước không chỉ giúp tiết kiệm nước, đất so với tưới truyền thống từ 10-80%. Lợi ích của việc áp dụng tưới tiên tiến, tưới tiết kiệm còn giúp tăng năng suất cây trồng từ 10-50%, giảm chi phí công lao động để tưới và chăm sóc từ 10-90%, góp phần tăng hiệu quả sản xuất nông nghiệp từ 10-30%, thu nhập của người dân tăng từ 10-50%.

Ông Nguyễn Hoàng Hiệp – Thứ trưởng Bộ NN-PTNT phát biểu: Bộ NN-PTNT luôn nhất quán quan điểm, muốn tái cơ cấu ngành nông nghiệp việc đầu tiên phải thực hiện là tái cơ cấu hệ thống thủy lợi. Trong tái cơ cấu hệ thống thủy lợi, việc đẩy mạnh áp dụng tưới tiên tiến, tiết kiệm nước đóng vai trò quyết định tạo cơ sở hạ tầng tốt nhất, phục vụ đầy đủ nhất cho các ngành kinh tế trong nông nghiệp như trồng trọt, chăn nuôi… phát triển.

Ảnh: Ông Nguyễn Hoàng Hiệp – Thứ trưởng Bộ NN-PTNT phát biểu tại hội nghị

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cũng nhấn mạnh: “Giai đoạn 2015-2020, là giai đoạn đặt nền móng để ngành thủy lợi có những định hướng đúng, trúng ở giai đoạn tiếp theo, biến tưới tiên tiến, tiết kiệm nước không còn là mong muốn mà trở thành thực tế”. “Không thể xây dựng mô hình tưới tiên tiến, tiết kiệm nước rồi triển khai nhân rộng, đây là một hướng đi chưa chính xác, thực tế đã có trường hợp khi hết kinh phí mô hình tự tan rã mà không thể nhân rộng. Vấn đề cốt lõi là làm thế nào để công tác chỉ đạo điều hành của các cơ quan quản lý nhà nước thực sự tạo ra môi trường, điều kiện cần thiết giúp người dân nhận thức được tưới tiên tiến, tiết kiệm nước là vấn đề sống còn trong việc nâng cao chất lượng, giá trị cho sản xuất nông nghiệp. Đưa chương trình đi vào thực tế một cách thực sự, không dừng ở việc hô khẩu hiệu”.

Ngoài ra, Thứ trưởng yêu cầu Tổng cục Thủy lợi rà soát, đánh giá tổng thể lại tất cả các vấn đề (cần phải có số liệu cụ thể), nhiệm vụ của từng đơn vị liên quan để phối hợp thực hiện, nếu chỉ Tổng cục Thủy lợi sẽ không thể triển khai thành công. Nên điều chỉnh lại tên gọi của chương trình thành “tưới thông minh” để thu hút người dân tham gia, tránh tư tưởng chủ quan, thờ ơ. Xây dựng định hướng, kế hoạch để áp dụng chương trình cho tất cả các cây trồng, không chỉ dừng ở cây trồng cạn. Khi áp dụng những công nghệ mới trên thế giới, cần nghiên cứu xem xét kỹ lưỡng có phù hợp với điều kiện của Việt Nam hay không, tránh trường hợp rập khuôn máy móc vì điều kiện tự nhiên của mỗi nước có sự khác nhau. Tập trung ban hành quy chuẩn, tiêu chuẩn định mức trong triển khai thực hiện… Có như vậy thì việc ban hành kế hoạch mới tưới tiên tiến, tiết kiệm nước trong giai đoạn tới mới thực sự hiệu quả.

Hầu hết các ý kiến của đại biểu tại hội nghị đều cho rằng, lợi ích kinh tế- xã hội, môi trường từ việc áp dụng tưới tiên tiến, tưới tiết kiệm nước. Để khuyến khích hỗ trợ nông dân, doanh nghiệp áp dụng mô hình tưới tiên tiến, tưới tiết kiệm nước, trong thời gian tới rất cần các chính sách hỗ trợ của nhà nước chẳng hạn như: Nguồn vốn tín dụng để đầu tư hệ thống tưới tiên tiến, tưới tiết kiệm, có chính sách hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm nông sản được sản xuất từ việc áp dụng tưới tiết kiệm nước. Việc khuyến khích, hỗ trợ áp dụng mô hình tưới tiên tiến, tiết kiệm nước chính là góp phần hỗ trợ thiết thực đối với ngành nông nghiệp trong việc thích ứng với biến đổi khí hậu, góp phần sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên nước và bảo vệ môi trường.

P.T