Kết luận của Thứ trưởng Lê Quốc Doanh tại Hội nghị trực tuyến Sơ kết sản xuất trồng trọt vụ Đông Xuân 2019-2020 và triển khai kế hoạch vụ Hè Thu, Thu Đông, Mùa năm 2020 tại các tỉnh, thành Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long

Theo đó, Bộ Nông nghiệp và PTNT đánh giá cao công tác phối hợp, chỉ đạo triển khai sản xuất Vụ Đông Xuân 2019 – 2020 giữa Cục Trồng trọt, Tổng cục Thủy lợi, các Cục, Vụ, Viện thuộc Bộ Nông nghiệp và PTNT với UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và PTNT vùng Đông Nam bộ. Đến nay, đã đảm bảo kế hoạch sản xuất về năng suất, sản lượng, chất lượng. Kết quả gieo trồng lúa vụ Đông xuân 2019-2020 của vùng là 1.618,2 nghìn ha; năng suất ước đạt 69,35 tạ/ha, tăng 2,05 tạ/ha; sản lượng ước đạt 11.222 nghìn tấn. Diện tích trồng giống lúa thơm, đặc sản và chất lượng cao chiếm tỷ lệ 73,5% tăng 5% so với vụ Đông Xuân năm trước. Diện tích chuyển đổi cây trồng trên đất lúa vụ Đông Xuân các tỉnh Nam bộ ước đạt 41.570ha, trong đó chuyển đổi cây hằng năm là 32.648ha; cây ăn quả là 8.922 ha và nuôi trồng thủy sản là 719ha. Hiện nay, vẫn còn 200 nghìn ha lúa Đông Xuân chưa thu hoạch. Trước những diễn biến khô hạn gay gắt, cần tiếp tục theo dõi, đảm bảo an toàn; diện tích đến thời kỳ thu hoạch cần đẩy mạnh thu hoạch nhanh gọn, với phương châm “Xanh nhà hơn già đồng”.

Để chuẩn bị tốt cho sản xuất các vụ sản xuất tiếp theo, Thứ trưởng Lê Quốc Doanh đề nghị các địa phương và các đơn vị cần tập trung:

Đối với các địa phương: Thường xuyên cập nhật biễn biến thời tiết, khí tượng, thủy văn để có giải pháp ứng phó kịp thời, hiệu quả, kiểm tra hệ thồng thủy lợi, củng cố, cải tạo nội đồng, đê bao, bờ bao, công tác chuẩn bị ứng phó với mưa, lũ bất thường; Xây dựng kế hoạch sản xuất các vụ lúa năm 2020 theo hướng dẫn chung của Bộ, linh hoạt điều chỉnh phù hợp với tình hình thực tiễn của địa phương; chuyển đổi sản xuất lúa 03 vụ/năm sang 02 vụ/năm ở những vùng khó khăn nguồn nước; Chỉ đạo áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất để nâng cao năng suất, chất lượng, giảm giá thành, tăng lợi nhuận cho người sản xuất; Trong sản xuất các loại cây trồng khác cần ưu tiên nhưng nội dung sau: Quản lý tốt nguồn giống sắn sạch bệnh cho sản xuất và theo dõi phòng chống hiệu quả bọ phấn trắng gây bệnh vi-rut khảm lá sắn. Quản lý tốt sâu keo mùa thu gây hại trên cây bắp; Đối với cây công nghiệp dài ngày cần chỉ đạo và phổ biến các biện pháp chống hạn. Tăng cường đầu tư, áp dụng các kỹ thuật canh tác tiến bộ vào sản xuất, tưới tiết kiệm nước, đẩy mạnh tái canh cây cà phê, cây điều bằng giống mới có năng suất cao, khả năng kháng sâu bệnh tốt, thích nghi với sự biến đổi khí hậu. Đối với cây ăn trái cần tiếp tục theo dõi, chỉ đạo và hướng dẫn phòng chống, khắc phục ảnh hưởng hạn, mặn; vận dụng chính sách hiện có để hỗ trợ cung cấp nước ngọt để nông dân tưới cho các loại cây ăn trái mẫn cảm với hạn, mặn và vườn sản xuất giống cây ăn trái; Cần quan tâm, tập trung chỉ đạo trong thời gian tới cây thức ăn chăn nuôi và cây dược liệu; Tăng cường các biện pháp kỹ thuật đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong sản xuất lúa, rau, quả, cây công nghiệp trong tiêu thụ nội địa và xuất khẩu; Đẩy mạnh sản xuất theo chuỗi liên kết với doanh nghiệp để bao tiêu sản phẩm, hình thành vùng sản xuất hàng hóa lớn mang lại hiệu quả cao hơn.

Đối với Cục trồng trọt: Với diện tích lúa Đông Xuân chưa thu hoạch cần phối hợp Tổng cục thủy lợi, Cục Bảo vệ thực vật, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và các địa phương tiếp tục triển khai các giải pháp để bảo vệ, thu hoạch lúa đảm bảo năng suất và chất lượng.Tiếp tục bám sát tình hình để có chỉ đạo, điều chỉnh phù hợp; chủ trì thành lập đoàn công tác làm việc với các địa phương rà soát tình hình nguồn nước, diễn biến hạn hán, xâm nhập mặn để xây dựng kế hoạch sản xuất linh hoạt, phù hợp với thực tiễn đối với các vụ lúa còn lại trong năm. Tổng hợp nhu cầu hỗ trợ thiệt hại do hạn hán, xâm nhập mặn của các địa phương và khẩn trương hoàn thành các thủ tục hỗ trợ địa phương khôi phục sản xuất.

Đối với Tổng cục Thủy lợi: Tiếp tục theo dõi, cập nhật, dự báo sớm, sát diễn biến tình hình nguồn nước phục vụ sản xuất cây trồng thời gian tới, kịp thời khuyến cáo giải pháp canh tác tiết kiệm nước, sử dụng hiệu quả nguồn nước, ưu tiên cho lúa thời kỳ quyết định của cây lúa. Tiếp tục nghiên cứu, đề xuất các giải pháp chứa nước, tích nước và cung cấp nước sinh hoạt cho các vùng đ0ang thiếu nước ngắn và dài hạn

Đối với Cục Bảo vệ Thực vật: Tập trung theo dõi sát tình hình dịch bệnh hại trên điện tích lúa Đông xuân 2019-2020 chưa thu hoạch và các loại cây trồng khác trong khu vực. Làm tốt công tác dự báo tình hình sâu vật hại trên cây trồng và biện pháp phòng trừ, không để phát sinh trên diện rộng.

Đối với Trung tâm Khuyến nông Quốc gia: Tăng cường tuyên truyền, khuyến cáo và nhân rộng các tiến bộ kỹ thuật về giống, phân bón, biện pháp canh tác…, mô hình ứng dụng cơ giới hóa trong sản xuất, các mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng có hiệu quả. Xây dựng và nhân rộng mô hình giảm lượng giống lúa, giảm chi phí sản xuất và canh tác thích ứng với biến đổi khí hậu của vùng.

Đối với Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam: Đẩy mạnh công tác nghiên cứu và chuyển giao kỹ thuật, giới thiệu các giống mới có năng suất chất lượng tốt, chống chịu tốt với sâu bệnh hại và điều kiện khô hạn, xâm nhập mặn, ngập lũ; Chuyển giao các mô hình hiệu quả, quy trình canh tác tiên tiến.

Vân Tâm