Kế hoạch thí điểm truy xuất nguồn gốc quả sầu riêng

    Nhằm triển khai thí điểm Hệ thống truy xuất nguồn gốc (TXNG) quả sầu riêng, trên cơ sở đó hoàn thiện Hệ thống và quy trình TXNG các sản phẩm nông, lâm, thủy hải sản chủ lực, phục vụ yêu cầu đối với người tiêu dùng để TXNG, chất lượng quả sầu riêng; Các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh sầu riêng (nông hộ, hợp tác xã, doanh nghiệp) trong việc quản lý, truy xuất chuỗi cung ứng, nâng cao giá trị thương mại sầu riêng; Cơ quan quản lý nhà nước (từ Bộ đến địa phương) trong quản lý, giám sát chất lượng và truy vết từ vùng trồng và cơ sở đóng gói, đảm bảo yêu cầu xuất khẩu và minh bạch thị trường,… Ngày 13/12/2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) đã ban hành Quyết định 5272/QĐ-BNNMT về Kế hoạch thí điểm truy xuất nguồn gốc quả sầu riêng. Đây là cơ sở quan trọng để nâng cao chất lượng, minh bạch, uy tín và khả năng cạnh tranh của sầu riêng Việt Nam, đặc biệt là phục vụ xuất khẩu và đảm bảo an toàn thực phẩm. 

    Theo đó, Quyết định đã để ra các mục tiêu cụ thể gồm:

Thứ nhất, Xây dưng mô hình chuỗi cung ứng sầu riêng đáp ứng đầy đủ các quy định về truy xuất nguồn gốc, chất lượng, an toàn thực phẩm để thực hiện thí điểm;

Thứ hai, Thiết lập và vận hành thử nghiệm Hệ thống TXNG quả sầu riêng tại Bộ NN&MT (Hoàn thiện Hệ thống trực tuyến và cơ sở dữ liệu TXNG quả sầu riêng theo thời gian thực, có sự tham gia xác thực của các cơ quan quản lý nhà nước thuộc Bộ NN&MT và các địa phương. Hệ thống cho phép ghi nhận, quản lý thông tin tại tất cả các khâu chính (cơ sở trồng sầu riêng – vùng trồng – thu mua – sơ chế/đóng gói – vận chuyển – phân phối) và truy xuất thông tin bằng mã QR hoặc phương tiện thích hợp trên tem nhãn của từng quả sầu riêng, từ ngày 01/01/2026 đến ngày 30/6/2026; Cung cấp hạ tầng công nghệ thông tin (máy chủ, đường truyền, an ninh mạng, v.v.) để Hệ thống TXNG hoạt động ổn định, thông suốt, an toàn. Đáp ứng các yêu cầu kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cổng thông tin TXNG quốc gia và các hệ thống liên quan theo định hướng chung);

Thứ ba, Tạo lập được kho dữ liệu của Bộ NN&MT phục vụ TXNG quả sầu riêng, trên cơ sở kết nối tích hợp các cơ sở dữ liệu chuyên ngành, cơ sở dữ liệu (dữ liệu phải được ký số) của các doanh nghiệp tham gia thử nghiệm;

Thứ tư, Huy động được tối thiểu 05 doanh nghiệp sản xuất, thu mua, sơ chế/đóng gói, vận chuyển, phân phối tham gia thử nghiệm. Tổ chức cấp/gắn Tem xác thực điện tử (bao gồm cả tem gắn Qrcode/NFC/RFID do Bộ Công an phát hành) cho các lô sầu riêng đáp ứng yêu cầu;

Thứ năm, Hoàn thiện quy định và tài liệu hướng dẫn về TXNG quả sầu riêng (Xây dựng, hoàn thiện các quy định, quy trình nghiệp vụ thu thập, quản lý dữ liệu truy xuất trong chuỗi sản xuất, cung ứng sầu riêng; Ban hành mẫu Tem xác thực điện tử (bao gồm cả tem gắn Qrcode/NFC/RFID) cho quả sầu riêng (bao gồm quy cách in ấn, vật liệu chống giả) và các hướng dẫn sử dụng tem, ghi chép thông tin cho nông hộ, doanh nghiệp tham gia thí điểm);

Thứ sáu, Nâng cao nhận thức và năng lực tham gia TXNG (Tổ chức tập huấn, hội thảo, hướng dẫn các nông hộ, các doanh nghiệp tham gia thí điểm triển khai Hệ thống TXNG quả sầu riêng; Thông tin, tuyên truyền về lợi ích của TXNG đối với người sản xuất, doanh nghiệp cung ứng và người tiêu dùng sầu riêng, tạo sự đồng thuận khi triển khai rộng rãi sau giai đoạn thí điểm (từ ngày 01/01/2026 đến ngày 30/6/2026));

Thứ bảy, Đánh giá hiệu quả, hoàn thiện Hệ thống TXNG để nhân rộng: Kết thúc giai đoạn thí điểm, tổ chức đánh giá hiệu quả hoạt động của Hệ thống TXNG quả sầu riêng (về tính chính xác thông tin, tính thuận tiện cho người dùng, chi phí, lợi ích mang lại…). Trên cơ sở đó, tổng kết bài học kinh nghiệm, đề xuất điều chỉnh, bổ sung về kỹ thuật hoặc quy trình (nếu cần) trước khi mở rộng áp dụng Hệ thống TXNG cho các nông sản khác và triển khai chính thức trên phạm vi rộng vào cuối năm 2026.

    Để thực hiện các mục tiêu đó, Bộ NN&MTđể ra các nhiệm vụ và giải pháp thực hiện gồm: Hoàn thiện hệ thống pháp lý, quy trình, tài liệu hướng dẫn truy xuất nguồn gốc; Xây dựng, triển khai Hệ thống TXNG quả sầu riêng; Nghiên cứu áp dụng công nghệ mới, trí tuệ nhân tạo (AI) để nâng cao hiệu quả Hệ thống TXNG; Thúc đẩy hợp tác quốc tế trong lĩnh vực truy xuất nguồn gốc; Tuyên truyền, phổ biến, đào tạo, tập huấn, hướng dẫn sử dụng Hệ thống TXNG; Đánh giá hiệu quả.

(Chi tiết đính kèm Quyết định 5272/QĐ-BNNMT ngày 13/12/2025 của Bộ NN&MT)

M.Hiếu