Đề án “Sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến 2050”

    Với mục đích triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm thúc đẩy chuyển đổi hệ thống sản xuất trồng trọt theo hướng phát thải thấp, thích ứng với biến đổi khí hậu, nâng cao hiệu quả sản xuất, cải thiện sinh kế cho người dân và phát triển bền vững. Qua đó, giúp nâng cao năng lực cạnh tranh ngành hàng trồng trọt, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia, từng bước hình thành nền nông nghiệp sinh thái, hiện đại, có khả năng chống chịu tốt trước tác động của biến đổi khí hậu, góp phần thực hiện các cam kết Việt Nam trong NDC (Đóng góp do quốc gia tự quyết định),… Ngày 29/9/2025, Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành Quyết định số 4024/QĐ-BNNMT về phê duyệt Đề án “Sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trồng trọt giai đọan 2025-2035, tầm nhìn đến 2050”. Đề án được thực hiện trên phạm vi toàn quốc trong giai đoan 2025 – 2035 với các cây trồng trong lĩnh vực trồng trọt, trong đó tập trung vào một số cây trồng chủ lực, có tiềm năng giảm phát thải cao như lúa, sắn, mía, cà phê, chuối,…

    Theo đó, Đề án đề ra mục tiêu cụ thể đến 2035, lĩnh vực trồng trọt sẽ phấn đấu góp phần giảm ít nhất 15% tổng lượng phát thải khí nhà kính (CO₂tđ) so với năm cơ sở 2020; Xây dựng và phát triền nhãn hiệu “Phát thải thấp” cho các sản phẩm của ngành hàng trồng trọt; Mỗi tỉnh tổ chức triển khai ít nhất 1-2 mô hình sản xuất trồng trọt giảm phát thải có khả năng nhân rộng, thí điểm ít nhất 15 mô hình canh tác có khả năng phát triền tín chỉ các-bon đáp ứng được yêu cầu của các tổ chức quốc tế; Xây dựng và ban hành ít nhất 05 gói kỹ thuật sản xuất giảm phát thải áp dụng cho các cây trồng chủ lực; Hình thành cơ sở dữ liệu phát thải trong trồng trọt kết nối đồng bộ với Hệ thống đăng ký quốc gia; Tổ chức đào tạo, tập huấn về kỹ thuật, chính sách, nhận thức chung và công cụ đo phát thải cho tối thiểu 3.000 cán bộ kỹ thuật cơ sở, khuyến nông, nông dân, doanh nghiệp trên toàn quốc; Xây dựng ít nhất 05 bộ tài liệu truyền thông, phổ biển kiến thức, thúc đẩy chuyển đổi hành vi sản xuất của nông dân theo hướng giảm phát thải.

    Trên cơ sở đó, Đề án đề ra tầm nhìn đến năm 2050, ngành trồng trọt Việt Nam sẽ phát triển theo hướng phát thải thấp, sinh thái và hiện đại, trở thành trụ cột quan trọng trong quá trình chuyên đổi xanh của nền nông nghiệp quốc gia. Hoạt động sản xuất trồng trọt được tổ chức theo chuỗi giá trị tuần hoàn, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số và nông nghiệp thông minh, đảm bảo sử dụng hiệu quả tài nguyên đất, nuớc và vật tư đầu vào, đồng thời kiểm soát, hấp thụ và bù đắp phát thài một cách thực chất. Toàn ngành phấn đấu 100% diện tích cây trồng chủ lực áp dụng quy trình kỹ thuật canh tác bến vững; hình thành cơ sở dữ liệu số hóa về phát thải trong trồng trọt, kết nối đồng bộ với hệ thống giám sát quốc gia; Xây dựng và phổ cập nhãn hiệu “Phát thái thấp” cho các ngành hàng nông sản chủ lực. Việt Nam sẽ trở thành quốc gia tiên phong trong khu vực về phát triển nông sản có trách nhiệm với khí hậu, tạo dựng lợi thế cạnh tranh xanh trên thị trường quốc tế và đóng góp tích cực vào mục tiêu phát thải ròng bằng “0” theo cam kết tại Hội nghị lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên Hiệp quốc về biến đồi khí hậu (COP26).

    Để thực hiện thành công các mục tiêu đó Đề án đề ra nhiều nhiệm vụ cần tập trung cụ thể như: Chuyển đổi cơ cấu cây trồng linh hoạt, phù hợp với đặc điểm vùng sinh thái và trình độ canh tác của vùng; Phát triển và áp dụng các gói kỹ thuật trong sản xuất trồng trọt giảm phát thải; Triển khai mô hình sản xuất trồng trọt giảm phát thải quy mô vùng và chuỗi giá trị; Thiết lập và vận hành hệ thống đo lường – báo cáo – thẩm định (MRV) và cơ sở dữ liệu phát thải khí nhà kính; Nâng cao năng lực và chuyển đổi nhận thức; Kết nối thị trường cho các sản phẩm phát thải thấp.

    Về giải pháp thực hiện, Đề án đưa ra các giải pháp: Về tăng cường năng lực quản lý nhà nước về giảm phát thải trong trồng trọt, trong đó tập trung hoàn thiện các thể chế, chính sách và công cụ hỗ trợ; Nâng cao vai trò chỉ đạo, điều phối và giám sát thực hiện Đề án ở cấp Trung ương và địa phương; Hoàn thiện hệ thống công cụ quản lý, theo dõi, đánh giá hiệu quả chương trình. Đồng thời, các giải pháp về khoa học, công nghệ và chuyển giao kỹ thuật, về tổ chức sản xuất và chuỗi giá trị, về xây dựng hệ thống dữ liệu và quản lý phát thải, về nguồn lực tài chính và thị trường, về đào tạo truyền thông và nâng cao nhận thức, về hợp tác quốc tế và hội nhập.

    Đề án giao các đơn vị trực thuộc Bộ có chức năng, nhiệm vụ liên quan chủ trì và phối hợp thực hiện, trong đó hệ thống Khuyến nông sẽ có nhiệm vụ xây dựng và nhân rộng các mô hình khuyến nông, trình diễn kỹ thuật tại cơ sở để thực hiện hiệu quả về các nhiệm vụ đã đề ra trong Đề án.

(Chi tiết đính kèm Quyết định số 4024-QĐ-BNNMT, ngày 29/9/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường về phê duyệt Đề án ” Sản xuất giảm phát thải lĩnh vực trống trọt giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến 2050″ )

M.Hiếu